Er omtrent som noko lettar inni meg

January 31, 2011 § Leave a comment

Hakk er eit vårteikn. Ikkje frå spettane som brukar bu i lauvskogen langs skogsvegen vår. Frå stikkspadene.

Når gamlekarane har begynt å stikke i isen, skyfle han vekk i små bitar og sjå stadig større, våte flekkar av grunnen kome til syne, da er det von om vår. Gamlekarane kjenner på seg når snøfalla er over.

Er omtrent som noko lettar inni meg, sa ein kar i dag, ein eg hadde reist for å snakka med om den statlege, tvungne avfolkinga av eit fiskevær uti her i åra 1970-72. Han var ein av dei som blei flytta til land, til et boligfelt og tilbydd arbeid på fabrikk. Ute på holmen hadde dei knapt hatt snø, vinden brukte ta alt før det fekk lagt seg. Is var noko han måtte lære seg å handtera på fastlandet.

Er omtrent som noko lettar inni meg, hadde han sagt. Eg venta på fortsettinga. Ho kom ikkje. Det var dette han hadde å seie. Vi hadde elt nokre vaffelplater før det kom. Vi hadde snakka om slektene, om fiskenæringa som forsvann med landflyttinga og familiar som salta pengar i banken for å kjøpe ny båt så snart fiskeværet blei opna for busetting igjen. Den sjansen kom ikkje. Vi snakka om alt dette. Eg prøvde alt eg kunne for å høre kjenslene hans rundt alt som skjedde desse åra.

Er omtrent som noko lettar inni meg.

Meir hadde han ikkje å by på. Kanskje er det nok. Kanskje seier han meir ved å ha fjerna all isen framfor trappa, sett spaden mot veggen, kikka mot vesthimmelen og gyve laus på nok ei ventetid før fuglane landar i tjernsivet der han bur.

Advertisements

Ikkje lett å vere stor aleine, Charlie

January 26, 2011 § 3 Comments

Til minne om Charlie Louvin ( 1927-2011) som saman med broren Ira Louvin (d. 1965) var ein helt på folk-og bluegrasscena frå 1952-65, ei tid då folk byrja med rock, grodde langt hår og prøvde å kome så langt unna Jesus som det gjekk an.

//////

 

Første gong eg var på Kongsvinger

sto eg under festninga og såg over dei mjuke skogane mot Sverige

Kom frå opne havet ute i misjonsvestlandet

Kunne ikkje tru, der vi sat i ei kjellarstove og spelte Satan Is Real på kassett,

ikkje tru at det var slik det er slik det var i Alabama

 

Leit, men han har jo gjort tjenesten sin, seier Levi Henriksen på sms frå Kongsvinger,

frå huset sitt der han kan sjå ned på Glomma der Willy slo i hjel kjærasten sin med ein diger stokk

ein kveld med ei lei eim frå svartvatnet

fordi han ikkje visste anna å gjere,

fordi han ikkje tålte å miste

 

Ein-to-tre – og så spela de,

Noko lånt, noko blått, noko ferdig gråte

Og Gram Parsons digga dykk og

når The Byrds flaug over elva visste du kven dei alle var for du kjende deg som alle desse,

som nok ein som lunka gjennom tilveret med berre ein vinge

og måtte svare eit heilt liv for han andre som var borte

 

Han var verre enn dei fleste, sa folk

Drakk meir, knuste fleire mandolinar enn folk brukar gjere, sa folk

Oppførte seg ikkje nokon stad, sa folk

Han er bror min, sa du

 

Det er ikkje alle brør som har heldt show her i verda

frelst nokre på dei første radene,

tatt inn kollekt, drukke opp alt etterpå

tatt seg saman og hatt Elvis til å varma opp for seg

på ei løen scene med raudt fløyelsteppe i 1956,

same type teppe som ein legg på bårer i fine begravningar

 

Veit ikkje om du visste om marsjane som gjekk gjennom Alabama i nokon-og-seksti

det var ikkje politikk de dreiv, berre mandolin, tenor, gudsord

men bror din dro heim i sekstifem,rett etter Kennedy

du tenkte ikkje slik på det, men på tullingen med ein pickup og bilen full av flasker

Du lukka augo og tenkte attende,

tenkte på han heilt til i går

da du lukka augo

De hadde vore i  grender så langt sør som Texas, song om Jesus,

om å drikka seg full og ha det litt betre enn dei seks andre dagane,

om å angra, be om tilgjeving, få det på flekken, nok ein gong

Per på småbruket Porten seier han aldri har høyrt om dykk

 

Du slutta å vere god, sa folk

Du song surt, sa folk, fulgte ikkje med i tida etterpå, sa folk

Levde ikkje opp til det du starta, sa folk

Han er bror min, kviskrar Ira Louvin

 

Knirka frå i fjor haust

January 22, 2011 § 2 Comments

Lufta var linn før det siste fokket kom. Ein vredvinters siste utbrot, går eg ut frå, for eg kjenner fugletrekket på kroppen, at nokon er på veg eller at dei har tenkt å kome seg avgarde til alle skjær og holmar uti fjorden.

Dørene har begynt å knirka. Vårteikn, det og. Eg henta oljekanna og gjekk over alle dørene, men ei dør knirka sårt heile hengsla rundt. Ho skreik, en song, eit refreng, som om det var nokon ho sakna. Som om det var ei som brukte bo her som ikkje gjer det lenger. Som om det er alt for god plass på skohylla, som om ho veit at høgre skåp over vasken på badet er ledig.

Eg let ho vere usmurt, berre for å ha eit minne om hausten i fjor.

Øm føyke

January 17, 2011 § Leave a comment

Ser du meg, kaukar Egon.

Naboen min kjem gjennom skodda og føyka, mot meg, kledd i tjukke klede og går som ein figur frå eit folkeeventyr. Stivt og forsiktig men likevel leikent, som om han skal til å lette.

No overdriv han, seier Egon.

Når han seier at “han” overdriv, tenker eg to ting. Egon er ein av dei mange som trur at denne “han” styrer veret. Men han seier også “han” om vinden som ligg inn fjorden om våren, om den første snoa i september og “no for han” til siste snø i mars.

No er det slik at Han, kven han no måte vere, har teke kontrollen.

Overdriv skikkeleg, svarar eg.

Og høyrer det liknar overdrive på engelsk.  Vi kan ikkje lenger halde vegane fri for snø.

Ikkje mykje ein kan gjere no, anna enn å venta han av, seier Egon bak hetta.

Nei, seier eg.

Ikkje mykje anna enn å gå heim til ho Audhild. Ho likar seg ikkje når det fyk slik på rutene. Så likar eg å vere der og. Ikkje ofte dei treng oss lenger, kvinnene, smilar han.

 

To menn skuvar ei sag fram og tilbake

January 10, 2011 § 2 Comments

Egon står på trappa i ei stygg topplue. Han dulta døra, banka ikkje skikkeleg på, som om han ikkje ville vekke nokon eller noko til live.

Veden er komen, seier han.

Så det var traktoren eg høyrde i morges, seier eg.

Egon går til sides for at eg skal sjå, slik ein gjer når ein introduserer nokon til ei scene.  Mellom husa våre ligg ein real stabel ferdig kvista trestkkar, fleire typer.

Er han ikkje kappa? spør eg.

Nei, eg tenkte no vi kunne gjere ein innsats sjølv, kremtar Egon.

Eg har ikkje motorsag, seier eg, ikkje eg heller, seier Egon.

No går han til andre sida. Bak døra står ei tomannssag skolt opp mot rekkverket og glinsar som ein gigantisk binders.

Skjønar, seier eg.

Eg tenkte vi skulle få trimmen, seier Egon, og fortsett å snakke, som om han leitar etter ord å orsake seg med.

Vi har skuva saga nokre gonger fram og tilbake. Noko er feil. Vi ser på kvarandre. Saga grev seg ned i tømmeret og blir sitjande fast.

Eg trur vi gjer det for hardt, seier Egon, eg trur vi skal prøve å la saga flyta oppå, ikkje pressa så hardt ned.

Vi slappar litt av, nærast dyttar ho fram og tilbake, som  ein avansert leik for vaksne med særs farleg reiskap.

Kubbane klunkar mot kvarandre nedanfor bukken og vi sparkar han bortover i sagmuggen for å få plass til fleire.

Er som med damer, dette, veit du, seier Egon.

Veit eg ikkje så mykje om, seier eg.

Jau, ein må ikkje pressa for mykje på, prøva for hardt. Berre terge litt i det same sporet, så kjem ein gjennom til slutt.

Så det er slik kjærleken er, spør eg.

Snakk ikkje meir om det. Det er no berre mi vesle erfaring.

Men di erfaring er vel stor nok, du er jo gift, de verkar lukkelege.

Det er vi, sa Egon. Men ikkje sei til Audhild at eg har sagt det.

Kvifor ikkje?

Eg må vel få seie det sjølv.

Seier du ikkje slike ting til henne? – Om eg kan få spørje om det, legg eg til.

Eg? Snakk ikkje. Eg trur meir på å la bladet gjere jobben sjølv, ikkje presse for mykje på.

Treng ikkje vere Hamsun, heller, seier Sissel

January 7, 2011 § 1 Comment

Treng ikkje vere Hamsun, heller, seier Sissel Uti Fjorden Som Skriv  Dikt, og går etter ein ny kopp kaffe.

Men det treng heller ikkje vere like dårleg som dei fleste bygdebøker, ropar eg etter henne.

Sissel Uti Fjorden Som Skriv Dikt har kome på besøk. Ho har det med å stå på døra, like plutseleg og høglydt som når ein fugl krasjar i vindusruta. Eg latar som eg ikkje skjønar det, kvar gong, men ho vil meg noko eg ikkje vil. Så vi pratar om dikting, om bygdeboka og fortel kvarandre skrøner frå oppveksten og det som har hendt oss sidan og vi drikk mengder kaffe.

Du, seier eg for å kome henne i forkjøpet når eg høyrer stega over parketten, steg som tydar på at ho har breddfull kopp.

Ja?

Den bygdesongen vi syng kvar syttandemai og elles, den er sørgeleg dårleg.

Enig.

Du skal ikkje gjere noko med han, du? spør eg.

Sissel held koppen framfor munnen med begge hendene, omtrent som en mikrofon, og syng:

Me lengtar attende / frå marked, by og land

til staden der ute / der bølgjene treff land

Så går det opp for ho at ho fekk eit spørsmål.

Skal eg skriva ny tekst til songen?

Ja?

Nei, herregud, slik får eg ikkje til utan at det blir flaut, seier Sissel.

Eg tek siste supen frå koppen min:

Det treng jo ikkje vere heilt Hamsun, heller.

 

Where Am I?

You are currently viewing the archives for January, 2011 at Heimflyttar's Blog.